Bệnh sán chó có thể lây từ chó hoặc mèo sang người qua đường tiêu hóa nhưng không lây trực tiếp từ người sang người. Đây là bệnh ký sinh trùng phổ biến, dễ gặp ở người thường xuyên tiếp xúc với vật nuôi hoặc môi trường kém vệ sinh. Cùng DIAG tìm hiểu vềcon đường lây truyền và cách phòng ngừa bệnh hiệu quả qua bài viết sau nhé!

Bệnh sán chó có lây không?

Bệnh sán chó có thể lây từ chó hoặc mèo sang người qua đường tiêu hóa nhưng không lây trực tiếp từ người sang người thông qua ho, hắt hơi, hay tiếp xúc gần với người bệnh. Người bị nhiễm bệnh khi nuốt phải trứng sán có trong đất, nước, rau sống hoặc thực phẩm bị nhiễm bẩn.

Các con đường lây bệnh phổ biến bao gồm:

  • Ăn uống không vệ sinh: rau sống chưa rửa kỹ, nước uống không đảm bảo.
  • Tiếp xúc với đất cát bẩn: trẻ em chơi ở công viên, sân vườn có chó mèo phóng uế.
  • Vệ sinh cá nhân kém: không rửa tay sau khi chơi với vật nuôi hoặc làm vườn.

Lưu ý, “bệnh sán chó” là cách gọi dân gian, thường chỉ giun đũa chó/mèo (Toxocara) – loại ký sinh trùng sống trong ruột non của chó, mèo. Khi trứng sán ra ngoài môi trường, chúng có thể tồn tại hàng tuần đến hàng tháng và gây nhiễm cho người. Sau khi vào cơ thể, trứng nở thành ấu trùng và di chuyển trong các cơ quan, gây tổn thương gan, phổi, mắt hoặc da, nhưng không phát triển thành giun trưởng thành trong người.

Xét nghiệm liên quan
Gói xét nghiệm Ký sinh trùng
Toxocara IgG (Giun đũa chó,mèo)
Strongyloides IgG (Giun lươn)
Fasciola IgG
Bệnh sán chó có thể lây nhiễm sang người, gây ra nhiều ảnh hưởng đến sức khỏe
Bệnh sán chó có thể lây nhiễm sang người, gây ra nhiều ảnh hưởng đến sức khỏe

Sán chó mèo lây qua đường nào?

Sán chó mèo lây sang người chủ yếu qua việc nuốt phải trứng hoặc ấu trùng từ môi trường, thú cưng hoặc thực phẩm nhiễm bẩn. Cụ thể, các con đường lây truyền phổ biến gồm:

  • Lây qua đất cát hoặc phân chó mèo chứa trứng: Chó mèo nhiễm bệnh sẽ thải trứng sán chó ra môi trường qua phân. Trứng sán có thể tồn tại lâu trong đất cát hàng tháng trời và dễ dính vào tay, móng tay của trẻ em nhỏ khi chơi đùa mà không rửa tay sạch trước khi ăn.
  • Trứng bám vào lông hoặc quanh hậu môn chó mèo: Khi chó mèo nhiễm sán chó, trứng sán thường bám lại quanh hậu môn sau khi đi vệ sinh. Do có thói quen tự liếm để làm sạch, chúng có thể vô tình làm trứng sán lan ra lưỡi, miệng và khắp lông trên cơ thể. Người nuôi thú cưng dễ bị nhiễm nếu vuốt ve, bế bồng rồi đưa tay lên miệng mà không rửa sạch.
  • Ăn phải thực phẩm, nước uống nhiễm trứng: Rau sống, trái cây rơi dưới đất hoặc nước uống nhiễm trứng giun là nguồn lây dễ gặp nếu không rửa kỹ hoặc không xử lý đúng cách.
  • Tiếp xúc thân mật với chó mèo: Những hành vi tưởng chừng vô hại như ôm ấp, hôn thú cưng hay để chó liếm mặt có thể khiến trứng sán chó từ lông hoặc miệng chó mèo xâm nhập vào cơ thể người mà không nhận ra.
  • Qua trung gian như bọ chét hoặc côn trùng: Một số loài bọ chét sau khi ăn phải trứng giun có thể mang ấu trùng và truyền bệnh gián tiếp. Trẻ em hoặc người lớn khi tiếp xúc với lông chó mèo có bọ chét mang mầm bệnh có nguy cơ cao bị lây nhiễm.
Chu kỳ phát triển và lây nhiễm của sán chó
Chu kỳ phát triển và lây nhiễm của sán chó

Xem thêm: Thuốc trị giun đũa chó

Làm sao biết cơ thể bị nhiễm sán chó?

Cách chắc chắn nhất để biết cơ thể có nhiễm sán chó hay không là dựa vào xét nghiệm và chẩn đoán y khoa. Tuy nhiên, bạn vẫn có thể nghi ngờ khi xuất hiện các dấu hiệu đặc trưng. Ở giai đoạn đầu, bệnh thường không rõ triệu chứng, nhưng khi ấu trùng di chuyển và gây viêm tại các cơ quan, cơ thể có thể biểu hiện:

  • Ngứa da, nổi mề đay hoặc phát ban kéo dài.
  • Ho kéo dài, thở khò khè, sốt nhẹ (khi ấu trùng tới phổi).
  • Đau bụng, rối loạn tiêu hóa, mệt mỏi.
  • Mờ mắt, giảm thị lực, lác mắt hoặc mất thị lực một bên (nếu ấu trùng tới mắt).
  • Đau đầu, co giật, rối loạn thần kinh (hiếm gặp, khi xâm nhập vào não).

Để xác định chính xác, bác sĩ sẽ chỉ định xét nghiệm máu tìm kháng thể kháng Toxocara, kết hợp siêu âm, CT hoặc nội soi tùy trường hợp. Hiện tại, Diag cung cấp xét nghiệm ký sinh trùng nhanh và chính xác, phát hiện nhiều loại ký sinh trùng, bao gồm sán chó, giúp bạn an tâm kiểm tra và điều trị sớm.

Xem thêm:

diag
Xét nghiệm 10+ ký sinh trùng ở người lớn và trẻ em
  • Xét nghiệm sán chó, mèo, giun đũa, sán lá gan lớn ….
  • Tầm soát nguy cơ nhiễm trùng gây tổn thương não, phổi, hệ thần kinh
  • Quy trình đơn giản, nhanh chóng, nhận kết quả online
  • Xét nghiệm ngoài giờ hành chính tại hơn 40+ điểm lấy mẫu Diag
TÌM HIỂU THÊM
200+
Cơ sở y tế đối tác
2400+
Bác sĩ tin tưởng

Sử dụng thuốc để trị sán chó là cách thức phổ biến và hiệu quả

Sử dụng thuốc để trị sán chó là cách thức phổ biến và hiệu quả

Phòng ngừa lây nhiễm sán chó như thế nào?

Bệnh sán chó hoàn toàn có thể phòng tránh được nếu bạn chủ động giữ gìn vệ sinh cá nhân và kiểm soát tốt nguồn lây từ vật nuôi. Một số biện pháp quan trọng bao gồm:

  • Tẩy giun định kỳ cho chó, mèo: Đây là biện pháp quan trọng hàng đầu. Chó, mèo nên được tẩy giun mỗi 3–6 tháng/lần theo hướng dẫn của bác sĩ thú y, kể cả khi không có biểu hiện bệnh.
  • Giữ vệ sinh khu vực nuôi thú cưng: Thường xuyên dọn phân, khử trùng khu vực sinh hoạt của vật nuôi, không để chó mèo phóng uế bừa bãi ra môi trường – đặc biệt là nơi trẻ em hay chơi.
  • Rửa tay bằng xà phòng sau khi tiếp xúc với thú cưng, đất cát, hoặc trước khi ăn uống: Đây là thói quen đơn giản nhưng rất hiệu quả để ngăn ngừa lây nhiễm.
  • Không ăn sống rau, trái cây chưa rửa kỹ hoặc chưa được ngâm nước muối: Trứng giun có thể bám vào thực phẩm và lây sang người nếu không làm sạch đúng cách.
  • Hạn chế để trẻ nhỏ chơi đất cát bẩn, đặc biệt ở công viên, sân chơi có nguy cơ nhiễm bẩn từ phân động vật: Trẻ em có thói quen đưa tay vào miệng nên dễ nhiễm bệnh mà không hay biết.
  • Giáo dục trẻ em: Dạy trẻ em rửa tay sạch bằng xà phòng, tránh chơi với chó mèo lạ hoặc nghịch đất cát không rõ nguồn gốc.

Việc chủ động phòng ngừa không chỉ giúp bảo vệ sức khỏe cá nhân mà còn góp phần giảm lây lan bệnh trong cộng đồng, đặc biệt tại các khu vực đông dân cư, nơi chó mèo nuôi thả rông phổ biến.

Xem thêm: Cách trị bệnh sán chó tại nhà

Giữ vệ sinh an toàn thực phẩm để ngăn ngừa lây nhiễm trứng giun
Giữ vệ sinh an toàn thực phẩm để ngăn ngừa lây nhiễm trứng giun

Một số câu hỏi thường gặp

Giun sán có lây từ mẹ sang con không?

Phần lớn các loại giun sán, bao gồm cả sán chó, không lây trực tiếp từ mẹ sang con qua nhau thai hay trong quá trình sinh nở. Tuy nhiên, nếu người mẹ nhiễm ký sinh trùng nặng mà không điều trị, sức khỏe thai nhi có thể bị ảnh hưởng gián tiếp do viêm mạn tính, suy giảm miễn dịch hoặc thiếu dinh dưỡng.

Bệnh sán chó có lây qua đường ăn uống không?

Có. Bệnh sán chó chủ yếu lây qua đường tiêu hóa – khi nuốt phải trứng giun đũa chó mèo có trong thực phẩm, nước uống hoặc tay bẩn. Rau sống không rửa kỹ, nước nhiễm phân chó mèo, trái cây rơi dưới đất là các nguồn lây phổ biến. Trứng có thể sống hàng tuần trong môi trường ẩm và bám rất chắc vào bề mặt thực phẩm, do đó ăn uống không đảm bảo vệ sinh là yếu tố nguy cơ lớn nhất dẫn đến nhiễm bệnh.

Bệnh sán chó có lây qua sữa mẹ không?

Hiện chưa có bằng chứng khoa học nào cho thấy bệnh sán chó lây truyền qua sữa mẹ. Trứng giun đũa không thể tồn tại trong tuyến vú hay dịch tiết sữa, vì vậy sữa mẹ không phải là đường lây nhiễm của bệnh. Tuy nhiên, nếu mẹ không rửa tay sạch trước khi cho con bú, đặc biệt sau khi tiếp xúc với thú cưng hoặc môi trường bẩn, nguy cơ gián tiếp vẫn có thể xảy ra qua miệng, tay, hoặc núm vú bị nhiễm bẩn.

Xem thêm: