Người lớn và trẻ hay bị nhiệt miệng là thiếu chất gì?
Khi nào bị nhiệt miệng liên quan đến thiếu chất?
Nhiệt miệng (lở miệng) nếu do thiếu chất thường có tính chất tái phát nhiều lần, kéo dài trên 2 tuần với vết loét to, đau nhiều, lan rộng, khó lành hoặc có nhiều vết cùng lúc. Nguyên nhân thiếu chất càng chắc chắn hơn nếu kèm theo các dấu hiệu mệt mỏi, da xanh xao, viêm lưỡi đỏ đau hoặc nứt khóe miệng.
Đây là tình trạng có thể xảy ra ở những người theo chế độ ăn chay, ăn kiêng kéo dài hoặc có bệnh dạ dày-ruột làm kém hấp thu dinh dưỡng. Đặc biệt là trẻ nhỏ biếng ăn cần được chú ý về vấn đề dinh dưỡng để có hướng cải thiện kịp thời.

Hay bị nhiệt miệng là thiếu chất gì?
Các nghiên cứu và phân tích khoa học hiện đại đã chỉ ra rằng: hay bị nhiệt miệng là hệ quả của sự thiếu hụt sắt, vitamin B12 hoặc vitamin B9. Nhiều trường hợp có thể thiếu 2 – 3 chất cùng lúc nhưng đa phần là thiếu chất riêng lẻ.
Niêm mạc miệng vốn rất “mỏng manh” cần một môi trường nuôi dưỡng thích hợp, và cả ba vi chất sắt, vitamin B9, B12 đều tham gia trực tiếp vào quá trình tạo tế bào, tạo máu, phục hồi mô cũng như duy trì chức năng miễn dịch để niêm mạc miệng luôn khỏe.

Niêm mạc miệng có khả năng thay mới rất nhanh, nên khi xảy ra thiếu hụt một trong ba chất này đều có thể làm quá trình tái tạo và phục hồi này chậm lại.
Hệ quả là niêm mạc sẽ bị teo, mỏng, yếu và dễ bị tổn thương hơn trước. Ngay cả những tác động nhỏ như cắn nhầm, ăn đồ cứng hay đồ cay nóng cũng dễ dẫn đến nhiệt miệng.
Vì việc tạo tế bào mới bị chậm lại nên các tổn nhỏ trong miệng cũng không thể phục hồi nhanh như bình thường, dẫn đến tình trạng vết loét lâu lành, dễ lan rộng và hay tái phát.
Đặc biệt là thiếu hụt các chất này còn làm suy yếu hệ miễn dịch, nghĩa là cơ thể trở nên yếu hơn trong việc chống lại vi khuẩn và các yếu tố kích thích bên trong miệng. Khi khả năng bảo vệ này giảm đi thì những tổn thương nhỏ dễ phát triển thành vết lở miệng rõ rệt.
Nếu bị lở miệng tái phát nhiều lần cần làm gì?
Lở miệng tái phát nhiều lần không nên bị xem nhẹ chỉ là vấn đề “nóng trong người”. Đây là một tình trạng nên được đánh giá đúng liệu có phải do thiếu chất, bệnh toàn thân, hay do các yếu tố miễn dịch.
Thăm khám bác sĩ và làm các xét nghiệm máu là bước quan trọng đầu tiên cần làm. Thực tế cho thấy những người bị tái phát nhiệt miệng có thiếu sắt, vitamin B12 hoặc B9, và nhiều trường hợp thiếu hụt diễn ra âm thầm mà không có dấu hiệu rõ rệt.
Cả ba vi chất này đều có thể được xác định chỉ với một lần xét nghiệm dinh dưỡng tổng quát tại DIAG. Gói xét nghiệm giúp bạn biết rõ mình đang thật sự thiếu chất nào, thiếu như thế nào và cần bổ sung bao nhiêu để cải thiện tình trạng nhiệt miệng.
Tìm hiểu thêm về Gói xét nghiệm Vi chất Dinh dưỡng Chuyên sâu.
Khi có sự thiếu rõ ràng thì cần phải điều chỉnh lối sống và chế độ ăn uống khoa học hơn:
- Cải thiện chế độ ăn đa dạng với nhiều rau củ xanh, đủ đạm và các thực phẩm giàu vi chất đang thiếu hụt.
- Có thể bổ sung thêm sắt, vitamin B12, B9 bằng viên uống theo hướng dẫn của bác sĩ.
- Hạn chế đồ ăn cay nóng, chua, cứng.
- Giảm stress.
- Ngủ đủ giấc.

Bên cạnh đó, bạn cũng cần biết cách chăm sóc điều trị nhiệt miệng để giảm đau và giúp lành nhanh. Các chuyên gia hướng dẫn như sau:
- Sử dụng gel bôi hoặc thuốc chống viêm tại chỗ.
- Súc miệng sát khuẩn với nước muối.
- Có thể uống thuốc theo đơn nếu bị nặng.
Đặc biệt, bạn cần đi khám chuyên sâu nếu tình trạng lở miệng kéo dài và kèm theo một trong các dấu hiệu sau:
- Vết loét rất to.
- Nhiệt miệng kéo dài trên 2 – 3 tuần.
- Sụt cân, sốt, mệt mỏi kéo dài.
- Lở miệng có kèm theo bệnh tiêu hóa như bệnh Crohn…
Lưu ý: Thông tin y khoa trong bài viết chỉ mang tính tham khảo và không thay thế cho chẩn đoán, tư vấn, điều trị của bác sĩ chuyên khoa. Mọi quyết định áp dụng thông tin y khoa trong bài viết cần được bác sĩ chuyên khoa đánh giá dựa trên nhu cầu và tình trạng sức khỏe cụ thể trước khi thực hiện.
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/38493289/
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/23879674/
https://www.semanticscholar.org/paper/Nutritional-deficiencies-in-recurrent-aphthae.-Wray-Ferguson/1a23e5aa7aeadf7b2547667b88cc71bdfa40f26c