Kích thước tinh hoàn bình thường là bao nhiêu? Cách tự kiểm tra

Kích thước tinh hoàn bình thường là bao nhiêu?

Ở nam giới trưởng thành, kích thước có sự khác biệt đáng kể giữa các cá nhân. Tuy nhiên, các nghiên cứu đã chỉ ra một phạm vi kích thước trung bình được coi là bình thường. Theo đó, kích thước tinh hoàn bình thường ở nam giới trưởng thành thường nằm trong khoảng:

• Chiều dài: Khoảng 4 đến 5 cm.
• Chiều rộng: Khoảng 2 đến 3 cm.
• Thể tích: Khoảng 15 đến 25 ml.

Kích thước tinh hoàn ở trẻ em lại có sự thay đổi theo từng độ tuổi so với người trưởng thành. Ở trẻ sơ sinh, tinh hoàn thường nhỏ và kích thước tinh hoàn trẻ 2 tuổi khoảng 1 đến 2cm chiều dài. Trong giai đoạn tiền dậy thì, kích thước tinh hoàn duy trì tương đối ổn định. Ví dụ, kích thước tinh hoàn ở trẻ 10 tuổi có chiều dài dao động từ 2 đến 3 cm và thể tích tinh hoàn bình thường dưới 5 ml.

Sự phát triển đáng kể của tinh hoàn bắt đầu trong giai đoạn dậy thì, thường từ 9 đến 14 tuổi. Dưới tác động của các hormone sinh dục, kích thước tinh hoàn của trẻ tăng lên nhanh chóng, đạt kích thước trưởng thành vào cuối giai đoạn dậy thì.

Kích thước tinh hoàn theo tuổi có thể có sự giảm nhẹ, nhưng sự thay đổi này thường diễn ra chậm và không đáng kể ở hầu hết nam giới. Tuy nhiên, nếu người lớn tuổi gặp tình trạng tinh hoàn teo nhỏ rõ rệt, đây có thể liên quan đến các vấn đề sức khỏe hoặc suy giảm sinh dục.

Xem thêm: Tinh hoàn nhỏ

Hướng dẫn cách tự đo kích thước tinh hoàn

Hướng dẫn cách tự đo kích thước tinh hoàn

Tự kiểm tra tinh hoàn là một phần quan trọng trong việc duy trì sức khỏe sinh sản của nam giới. Việc thực hiện đều đặn mỗi tháng một lần giúp bạn làm quen với hình dạng và kích thước bình thường của tinh hoàn, từ đó dễ dàng phát hiện những thay đổi bất thường có thể là dấu hiệu của các vấn đề sức khỏe

Thời điểm thực hiện: Thời điểm tốt nhất để tự kiểm tra tinh hoàn là sau khi tắm. Nước ấm giúp thư giãn da bìu, làm cho việc sờ nắn tinh hoàn dễ dàng hơn. Sau đó bạn đứng thẳng và quan sát trước gương.

Hướng dẫn thực hiện cách kiểm tra kích thước như sau:

Bước 1: Kiểm tra lần lượt từng bên tinh hoàn. Dùng ngón tay cái và các ngón trỏ, ngón giữa của cả hai bàn tay để nhẹ nhàng giữ tinh hoàn. Từ từ xoay và lăn nhẹ tinh hoàn giữa các đầu ngón tay để cảm nhận toàn bộ bề mặt của nó.

Bước 2: Lăn nhẹ tinh hoàn giữa các ngón tay và cảm nhận được một cấu trúc hình bầu dục, mịn màng và chắc chắn.

Bước 3: Tìm kiếm bất kỳ khối u, cục cứng, hoặc vùng bất thường nào. Các khối u do ung thư tinh hoàn thường không gây đau. Ngoài ra cũng cần chú ý đến bất kỳ sự thay đổi nào về kích thước, hình dạng, hoặc độ rắn của tinh hoàn.

Bước 4: Ở phía sau của mỗi tinh hoàn, bạn sẽ cảm thấy một cấu trúc mềm mại, hình ống gọi là mào tinh hoàn. Đây là nơi tinh trùng được lưu trữ và trưởng thành. Đừng nhầm lẫn mào tinh hoàn với một khối u bất thường.

Bước 5: Sau khi kiểm tra, nhẹ nhàng sờ dọc theo ống dẫn tinh, là ống dẫn tinh trùng từ tinh hoàn đến niệu đạo. Ống dẫn tinh có cảm giác như một sợi dây thừng chắc chắn. Kiểm tra xem có bất kỳ cục cứng hoặc vùng sưng đau nào dọc theo ống dẫn tinh hay không.

Các cách đo tinh hoàn hiện nay

Việc xác định tinh hoàn như thế nào là bình thường có thể được thực hiện bằng nhiều phương pháp khác nhau.

Đo kích thước tinh hoàn nam giới bằng thước

Thước đo tinh hoàn, hay còn gọi là thước Prader, là một chuỗi các quả trứng hình bầu dục có kích thước khác nhau, được đánh số tương ứng với thể tích (thường từ 1 đến 50 ml). Bác sĩ hoặc người tự kiểm tra sẽ so sánh kích thước của người được đo với các quả trứng trên thước đo để ước tính thể tích gần đúng nhất.

Cách đo kích thước tinh hoàn trên siêu âm

Siêu âm tinh hoàn là một kỹ thuật chẩn đoán hình ảnh sử dụng sóng âm tần số cao để tạo ra hình ảnh chi tiết về tinh hoàn và các cấu trúc xung quanh (mào tinh hoàn, ống dẫn tinh, mạch máu).

Trong quá trình siêu âm, bác sĩ hoặc kỹ thuật viên sẽ đo chiều dài, chiều rộng và chiều cao của tinh hoàn trên hình ảnh siêu âm, sau đó sử dụng công thức toán học (thường là công thức cho hình elip: dài x rộng x cao x 0.52) để tính toán thể tích.

Xem thêm: Tinh hoàn bên to bên nhỏ

So sánh hai phương pháp đo kích thước

Mỗi phương pháp có ưu và nhược điểm riêng. Nam giới có thể lựa chọn cách nhận biết tinh hoàn bình thường cho bản thân dựa theo bảng so sánh dưới đây:

Các yếu tố ảnh hưởng đến kích thước tinh hoàn

Yếu tố tự nhiên

Kích thước tinh hoàn là một yếu tố cá nhân nên có thể có sự khác biệt giữa mỗi người. Bên cạnh đó, một số yếu tố tự nhiên khiến kích thước thay đổi như:

• Tuổi tác: Tinh hoàn phát triển theo thời gian và đạt đỉnh ở độ tuổi trưởng thành, sau đó có thể giảm nhẹ khi lớn tuổi hơn do sự suy giảm sản xuất testosterone và các thay đổi mô học.
• Nhiệt độ cao: Khi nhiệt độ môi trường tăng cao hoặc khi cơ thể bị sốt, bìu có thể giãn ra để tinh hoàn cách xa cơ thể hơn, giúp tản nhiệt. Điều này có thể dẫn đến sự thay đổi nhẹ về kích thước và cảm giác của tinh hoàn. Việc mặc quần áo quá chật và sử dụng bồn tắm nước nóng thường xuyên có thể ảnh hưởng tiêu cực đến quá trình sản xuất tinh trùng và có thể dẫn đến giảm nhẹ kích thước trong thời gian dài.
• Nhiệt độ thấp: Khi nhiệt độ môi trường giảm xuống, cơ bìu và cơ treo tinh hoàn co lại, kéo tinh hoàn lại gần cơ thể hơn để giữ ấm. Điều này có thể làm cho bìu trông nhỏ hơn và tinh hoàn có vẻ nằm cao hơn.

Xem thêm: Tinh hoàn bên to bên nhỏ

Yếu tố bệnh lý

Nhiều bệnh lý khác nhau có thể ảnh hưởng đến kích thước, gây ra tình trạng sưng to hoặc teo nhỏ.

Viêm tinh hoàn: Viêm tinh hoàn có thể do nhiễm trùng (ví dụ: quai bị, nhiễm trùng lây truyền qua đường tình dục) hoặc không do nhiễm trùng. Viêm tinh hoàn thường gây đau, sưng tinh hoàn một hoặc cả hai bên, dẫn đến tăng kích thước tạm thời.

Viêm mào tinh hoàn: Viêm mào tinh hoàn, thường do nhiễm trùng, có thể gây đau và sưng ở mào tinh hoàn, nằm phía sau tinh hoàn. Trong một số trường hợp, tình trạng viêm có thể lan sang tinh hoàn, gây viêm mào tinh hoàn – tinh hoàn (epididymo-orchitis) và làm tăng kích thước toàn bộ khối bìu.

U nang mào tinh hoàn và nang nước màng tinh hoàn: Các u nang này thường gây ra một khối sưng không đau ở bìu, có thể làm thay đổi kích thước tổng thể của bìu nhưng không trực tiếp ảnh hưởng đến kích thước nhu mô tinh hoàn. Tuy nhiên, nang nước lớn có thể gây cảm giác nặng nề và khó chịu.

Giãn tĩnh mạch thừng tinh: Đây là tình trạng các tĩnh mạch trong bìu bị giãn ra, tương tự như giãn tĩnh mạch ở chân. Tình trạng này thường không gây đau tinh hoàn nhưng có thể ảnh hưởng đến nhiệt độ tinh hoàn và trong một số trường hợp có thể liên quan đến giảm kích thước ở bên bị ảnh hưởng theo thời gian.

Ung thư tinh hoàn: Thường biểu hiện bằng một khối u không đau trong tinh hoàn, có thể kèm theo sự thay đổi về kích thước hoặc cảm giác nặng nề ở bìu. Phát hiện sớm là rất quan trọng để điều trị thành công.

Xoắn tinh hoàn: Đây là một tình trạng cấp cứu xảy ra khi tinh hoàn bị xoắn quanh thừng tinh, làm cắt nguồn cung cấp máu. Xoắn tinh hoàn gây đau dữ dội và sưng to tinh hoàn một cách đột ngột. Cần can thiệp y tế khẩn cấp để cứu tinh hoàn.

Teo tinh hoàn: Teo tinh hoàn có thể là hậu quả của nhiều yếu tố, bao gồm viêm nhiễm, chấn thương, giãn tĩnh mạch thừng tinh nặng, sử dụng steroid đồng hóa, hoặc các vấn đề nội tiết.

Xem thêm: Tinh hoàn bên cao bên thấp

Khi nào nên chữa trị y tế?

Khi tinh hoàn xuất hiện các triệu chứng bất thường, nam giới nên đến gặp bác sĩ để kiểm tra các vấn đề liên quan đến tiết niệu, sinh lý và sức khỏe sinh sản.

• Thay đổi kích thước: Một bên hoặc cả hai bên tinh hoàn lớn hơn bình thường và kèm theo triệu chứng đau sưng có thể là dấu hiệu của ung thư, tràn dịch tinh hoàn. Tinh hoàn nhỏ đi rõ rệt so với trước đây có thể là do nhiều nguyên nhân như viêm nhiễm, chấn thương, hoặc rối loạn nội tiết.
• Thay đổi về hình dạng hoặc độ cứng rắn của tinh hoàn: Xuất hiện cục cứng, hoặc vùng bất thường trong tinh hoàn. Lúc này tinh hoàn trở nên quá mềm hoặc quá cứng so với bình thường.
• Đau hoặc khó chịu ở tinh hoàn hoặc bìu: Đau âm ỉ hoặc dữ dội ở một hoặc cả hai bên tinh hoàn. Đau đột ngột và dữ dội có thể là dấu hiệu của xoắn tinh hoàn, một tình trạng cấp cứu cần được xử trí ngay lập tức.
• Các triệu chứng khác liên quan: Sưng hoặc tích tụ chất lỏng trong bìu; Đau ở háng, bụng dưới hoặc lưng có thể liên quan đến các vấn đề ở tinh hoàn.

Lời kết

Bài viết lần này đã giải đáp kích thước tinh hoàn bao nhiêu là bình thường và các vấn đề liên quan. Trong trường hợp tinh hoàn lớn bất thường, nam giới nên gặp bác sĩ để được thăm khám sức khỏe sinh sản.