Trẻ nên được bổ sung vitamin D3 ít nhất trong 12 tháng đầu đời, bắt đầu từ những ngày đầu sau sinh. Sau 1 tuổi, việc bổ sung có thể tiếp tục nếu trẻ chưa nhận đủ vitamin D từ chế độ ăn, sữa tăng cường vitamin D hoặc tắm nắng mặt trời. Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ thời điểm nên tiếp tục hoặc dừng bổ sung vitamin D3, liều lượng theo độ tuổi và những lưu ý quan trọng khi bổ sung cho trẻ.

Vì sao trẻ cần bổ sung vitamin D3?

Theo CDC, trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ cần được cung cấp vitamin D đầy đủ ngay từ những tháng đầu đời vì vitamin D3 giúp:

  • Hỗ trợ hấp thu canxi, phospho và phát triển xương: Vitamin D3 giúp tăng hấp thu canxi và phospho ở ruột, hai khoáng chất cần thiết để hình thành và khoáng hóa xương. Nhờ đó, trẻ có thể phát triển chiều cao và hệ xương khỏe mạnh.
  • Phòng ngừa còi xương và thiếu vitamin D: Thiếu vitamin D kéo dài có thể dẫn đến còi xương, suy dinh dưỡng, làm xương mềm, chậm phát triển vận động hoặc biến dạng xương. Việc bổ sung vitamin D giúp giảm nguy cơ này ở trẻ nhỏ.
  • Hỗ trợ hệ miễn dịch: Vitamin D tham gia điều hòa hoạt động của hệ miễn dịch, giúp cơ thể chống lại một số tác nhân gây bệnh và hỗ trợ duy trì sức khỏe tổng thể.
Trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ cần được cung cấp vitamin D đầy đủ ngay từ những tháng đầu đời
Trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ cần được cung cấp vitamin D đầy đủ ngay từ những tháng đầu đời

Nên bổ sung vitamin D3 cho trẻ đến khi nào?

Trẻ nên được bổ sung vitamin D3 ít nhất trong 12 tháng đầu đời, và có thể tiếp tục sau đó nếu chế độ ăn hoặc nguồn vitamin D từ sữa và ánh nắng chưa đáp ứng đủ nhu cầu. Theo khuyến nghị của Học viện Nhi khoa Hoa Kỳ (AAP), tất cả trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ cần tối thiểu 400 IU vitamin D mỗi ngày, bắt đầu từ những ngày đầu sau sinh.

Trong thực hành lâm sàng, thời gian bổ sung vitamin D3 cho trẻ phụ thuộc vào nguồn thực phẩm, lượng sữa trẻ uống và nguy cơ thiếu vitamin D. Cụ thể:

  • Trẻ sơ sinh và trẻ dưới 12 tháng tuổi: Hầu hết trẻ cần bổ sung hằng ngày. Trẻ sơ sinh bú sữa mẹ hoàn toàn hoặc bú mẹ một phần thường cần bổ sung vì sữa mẹ không cung cấp đủ vitamin D cho nhu cầu phát triển.
  • Trẻ uống sữa công thức: Nếu trẻ uống khoảng 1 lít sữa công thức mỗi ngày, lượng vitamin D trong sữa tăng cường có thể đã đáp ứng nhu cầu và không cần bổ sung thêm. Tuy nhiên, nếu lượng sữa ít hơn mức này, trẻ vẫn cần bổ sung vitamin D.
  • Trẻ từ 1 tuổi trở lên: Việc bổ sung vitamin D có thể tiếp tục nếu trẻ không nhận đủ vitamin D từ chế độ dinh dưỡng, sữa tăng cường hoặc ánh nắng mặt trời. Theo CDC, trẻ từ 12–24 tháng cần khoảng 600 IU vitamin D mỗi ngày để duy trì sức khỏe xương.
  • Trường hợp có nguy cơ thiếu vitamin D: Trẻ ít tiếp xúc ánh nắng, có chế độ ăn thiếu vitamin D, da sẫm màu hoặc sống ở khu vực ít ánh nắng có thể cần bổ sung vitamin D lâu dài hơn theo hướng dẫn của bác sĩ.

Nếu phụ huynh không chắc trẻ đã nhận đủ vitamin D hay chưa, nên đưa trẻ đến cơ sở y tế để được bác sĩ đánh giá chế độ dinh dưỡng hoặc xét nghiệm máu khi cần thiết. Điều này giúp xác định chính xác nhu cầu bổ sung và tránh tình trạng thiếu hoặc thừa vitamin D.

Trẻ nên được bổ sung vitamin D3 ít nhất trong 12 tháng đầu đời
Trẻ nên được bổ sung vitamin D3 ít nhất trong 12 tháng đầu đời

Dấu hiệu trẻ có thể thiếu vitamin D3

Một số dấu hiệu có thể gợi ý trẻ thiếu vitamin D3 gồm:

  • Chậm phát triển chiều cao hoặc xương yếu: Trẻ có thể chậm tăng trưởng, xương mềm hoặc dễ biến dạng nếu thiếu vitamin D kéo dài.
  • Chậm mọc răng hoặc răng mọc không đều: Vitamin D cần thiết cho quá trình khoáng hóa răng và xương hàm.
  • Hay quấy khóc, ngủ không yên: Một số trẻ thiếu vitamin D có thể khó ngủ, dễ kích thích hoặc hay quấy khóc về đêm.
  • Đổ mồ hôi nhiều ở đầu, đặc biệt khi ngủ: Đây là dấu hiệu thường được ghi nhận ở trẻ nhỏ bị thiếu vitamin D hoặc còi xương giai đoạn sớm.
  • Chậm biết lẫy, bò hoặc đi: Thiếu vitamin D có thể ảnh hưởng đến sự phát triển toàn diện của cơ và xương, khiến trẻ chậm đạt các mốc vận động.
Cha mẹ nên để ý các dấu hiệu của trẻ để đưa trẻ đi khám sớm
Cha mẹ nên để ý các dấu hiệu của trẻ để đưa trẻ đi khám sớm

Những lưu ý quan trọng khi bổ sung vitamin D3 cho trẻ

  • Bổ sung đúng liều theo khuyến nghị độ tuổi: Bổ sung đúng liều khuyến cáo tùy vào chế độ dinh dưỡng và nguồn vitamin D từ sữa hoặc thực phẩm. Việc tự ý tăng liều có thể làm tăng nguy cơ thừa vitamin D.
  • Không sử dụng nhiều sản phẩm chứa vitamin D cùng lúc: Một số loại sữa, thực phẩm bổ sung hoặc siro đa vitamin có thể đã chứa vitamin D. Việc dùng đồng thời nhiều sản phẩm dễ dẫn đến bổ sung quá liều nếu không kiểm soát tổng lượng vitamin D mỗi ngày.
  • Kết hợp chế độ dinh dưỡng và ánh nắng hợp lý: Khi trẻ lớn hơn, vitamin D có thể được cung cấp từ sữa tăng cường vitamin D, cá béo, lòng đỏ trứng và ánh nắng mặt trời. Tuy nhiên, ở trẻ nhỏ nguồn vitamin D từ thực phẩm thường chưa đủ nên vẫn cần cân nhắc bổ sung theo hướng dẫn y tế.
  • Theo dõi nguy cơ thiếu hoặc thừa vitamin D: Nếu trẻ có dấu hiệu nghi ngờ thiếu vitamin D, hoặc đang bổ sung liều cao kéo dài, bác sĩ có thể chỉ định xét nghiệm nồng độ 25-hydroxyvitamin D trong máu để đánh giá tình trạng vitamin D và điều chỉnh liều phù hợp.
  • Tham khảo ý kiến bác sĩ khi trẻ có bệnh lý đặc biệt: Trẻ sinh non, béo phì, mắc bệnh gan, thận hoặc rối loạn hấp thu có thể cần chế độ bổ sung vitamin D khác so với trẻ khỏe mạnh. Trong những trường hợp này, việc bổ sung nên được thực hiện dưới sự theo dõi của bác sĩ.
Bổ sung đúng liều theo khuyến nghị độ tuổi, không tự ý bổ sung liều cao cho trẻ
Bổ sung đúng liều theo khuyến nghị độ tuổi, không tự ý bổ sung liều cao cho trẻ

Lưu ý: Thông tin y khoa trong bài viết chỉ mang tính tham khảo và không thay thế cho chẩn đoán, tư vấn, điều trị của bác sĩ chuyên khoa. Mọi quyết định áp dụng thông tin y khoa trong bài viết cần được bác sĩ chuyên khoa đánh giá dựa trên nhu cầu và tình trạng sức khỏe cụ thể trước khi thực hiện.