Sỏi thận gây đau lưng và một số triệu chứng kèm theo khác cần bệnh nhân đặc biệt lưu ý để kịp thời thăm khám trước khi biến chứng nặng. Việc phân biệt đau lưng thông thường và đau do sỏi thận cũng rất quan trọng. DIAG sẽ giải đáp chi tiết về tình trạng đau lưng sỏi thận trong bài viết dưới đây.

Bị sỏi thận có đau lưng không?

Bệnh nhân bị sỏi thận có thể xuất hiện các triệu chứng như đau lưng. Đau thường khởi phát tại vùng hông lưng (góc sườn lưng), ngay phía dưới bờ sườn số 12, sau đó lan dần ra phía trước bụng và xuống vùng bẹn – sinh dục.

Nguyên nhân dẫn đến đau thắt lưng do bốn cơ chế chính:

  • Viên sỏi di chuyển trong đài bể thận hoặc niệu quản, cọ xát niêm mạc gây tổn thương và viêm nhiễm, kích thích dây thần kinh đau.
  • Sỏi tắc nghẽn dòng nước tiểu dẫn đến tăng áp lực trong thận, giãn đài bể thận và căng bao thận, tạo cảm giác đau nhức dữ dội.
  • Niệu quản co thắt mạnh để đẩy sỏi ra ngoài gây cơn đau quặn thận, thường kéo dài 20-60 phút mỗi đợt và lan xuống bẹn. Khác với đau lưng chỉ ở tại chỗ, đau sỏi thận thường chạy dọc theo đường đi của niệu quản: Từ lưng -> Hông -> Bụng dưới -> Cơ quan sinh dục (bìu ở nam, môi lớn ở nữ) và mặt trong đùi.
  • Đau xuất hiện do bao thận bị kéo giãn nhanh chóng bởi sưng thận hoặc sỏi vào niệu quản.
Bốn cơ chế chính gây đau lưng do sỏi thận.
Bốn cơ chế chính gây đau lưng do sỏi thận.

Đặc điểm cơn đau lưng do sỏi thận

Lưng bị đau do sỏi thận có đặc điểm:

  • Tình trạng đau lưng chủ yếu tập trung ở một bên vùng thắt lưng, dưới xương sườn, có thể lan xuống bụng dưới, bẹn hoặc háng theo hướng di chuyển của sỏi.
  • Tính chất đau là quặn từng cơn, dữ dội, buốt như dao cắt, kéo dài 20-60 phút mỗi đợt và lặp lại khi niệu quản co thắt đẩy sỏi.
  • Đau thường xuất hiện đột ngột, dữ dội từng cơn. Đặc biệt, cơn đau sỏi thận không liên quan đến tư thế (dù nằm, ngồi hay đứng đều đau) và bệnh nhân thường xuyên phải thay đổi tư thế (lăn lộn) để tìm cảm giác dễ chịu nhưng không được.

Lưu ý: Không phải trường hợp sỏi thận nào cũng gây đau lưng. Các viên sỏi nằm yên trong đài thận hoặc sỏi san hô kích thước lớn có thể phát triển âm thầm mà không có triệu chứng đau rõ rệt cho đến khi thận bị hư hại nặng.

Xem thêm: Đau sỏi thận

Đặc điểm cơn đau lưng do sỏi thận.
Đặc điểm cơn đau lưng do sỏi thận.

Phân biệt đau lưng và đau do sỏi thận

Khi bị sỏi thận, bệnh nhân thường xuất hiện cơn đau quặn dữ dội một bên vùng thắt lưng, khác biệt rõ rệt với đau lưng thông thường do cơ xương khớp gây ra âm ỉ và liên quan đến vận động.

Tiêu chíĐau lưng thông thườngĐau lưng do sỏi thận
Vị tríHai bên hoặc lan tỏa lưng dướiMột bên thắt lưng dưới xương sườn
Tính chấtĐau âm ỉ, nhức mỏiĐau quặn dữ dội, đột ngột từng cơn
Biểu hiện toàn thânBệnh nhân thường nằm im, hạn chế cử động để giảm đau.Bệnh nhân vật vã, lăn lộn, không thể nằm yên (Restlessness).
Yếu tố làm giảm đauNghỉ ngơi, thay đổi tư thếKhông giảm khi thay đổi tư thế
Triệu chứng kèm theoKhông có tiết niệuTiểu buốt, máu, buồn nôn, sốt

Một số triệu chứng phổ biến khác của bệnh sỏi thận

Bên cạnh đau lưng, bệnh nhân sỏi thận còn có thể xuất hiện các triệu chứng tiết niệu và toàn thân khác. Những triệu chứng này giúp bác sĩ chẩn đoán chính xác hơn và thúc đẩy bệnh nhân khám sớm.

  • Rối loạn tiểu tiện như tiểu buốt, tiểu rắt, cảm giác khó tiểu và tiểu nhiều lần.
  • Tiểu ra máu do sỏi làm tổn thương niêm mạc đường tiết niệu.
  • Nước tiểu đục hoặc có mùi hôi do nhiễm trùng.
  • Buồn nôn, nôn mửa do phản xạ đau hoặc nhiễm trùng.
  • Sốt, ớn lạnh nếu có nhiễm khuẩn phối hợp.
  • Mệt mỏi, khó chịu toàn thân khi cơn đau dữ dội.
Các triệu chứng đi kèm đau lưng khi bệnh nhân bị sỏi thận.
Các triệu chứng đi kèm đau lưng khi bệnh nhân bị sỏi thận.

Các biểu hiện này tăng nặng khi sỏi di chuyển xuống niệu quản, đòi hỏi theo dõi y tế chặt chẽ.​

Xem thêm: Cơn đau sỏi thận kéo dài bao lâu?