Chuột cắn có bị dại không? Khi nào cần tiêm phòng dại?

Chuột cắn có bị dại không?

Khả năng bị dại sau khi chuột cắn là rất thấp. Bệnh dại là bệnh do virus dại gây ra, thường lây qua nước bọt của động vật có vú bị nhiễm bệnh khi chúng cắn, cào hoặc làm nước bọt tiếp xúc với vết thương hở.

Về lý thuyết, mọi loài động vật có vú đều có thể mắc bệnh dại. Tuy nhiên, các loài gặm nhấm nhỏ như chuột, hamster, chuột lang, sóc hoặc gerbil rất hiếm khi nhiễm virus dại. Những loài này cũng không phải là ổ chứa chính của bệnh dại trong tự nhiên.

Điều người bị chuột cắn cần lo hơn thường không phải là bệnh dại, mà là nguy cơ nhiễm khuẩn tại vết cắn. Răng chuột có thể tạo vết thương nhỏ nhưng sâu, dễ đưa vi khuẩn vào da và mô mềm, gây sưng, đỏ, đau, mưng mủ hoặc sốt nếu không được xử trí đúng cách.

Bị chuột cắn có nên tiêm phòng dại không?

Không phải mọi trường hợp chuột cắn đều cần tiêm phòng dại. Với vết cắn từ chuột nhà, chuột hamster hoặc các loài gặm nhấm nhỏ khỏe mạnh, không có biểu hiện bất thường và không có yếu tố phơi nhiễm với động vật dại, nguy cơ dại thường rất thấp.

Tuy nhiên, người bị cắn nên đến cơ sở y tế để được đánh giá nguy cơ nếu không rõ loài động vật cắn, chuột có biểu hiện bất thường, chuột sống ngoài tự nhiên, vết cắn sâu, nhiều vết cắn hoặc khu vực đang có nguy cơ bệnh dại cao.

Bác sĩ sẽ xem xét hoàn cảnh bị cắn, tình trạng con vật, mức độ vết thương và yếu tố dịch tễ để quyết định có cần tiêm vắc xin phòng dại hay không. Ngoài tiêm phòng dại, bác sĩ có thể đánh giá nhu cầu tiêm phòng uốn ván, vệ sinh vết thương và sử dụng kháng sinh nếu vết cắn có nguy cơ nhiễm trùng.

Chuột có bị dại không?

Chuột có thể mắc bệnh dại về mặt lý thuyết vì chuột là động vật có vú. Tuy nhiên, trên thực tế, chuột và các loài gặm nhấm nhỏ rất hiếm khi được ghi nhận mắc bệnh dại và không phải nguồn lây dại quan trọng cho người.

Một lý do là các loài gặm nhấm nhỏ thường khó sống sót sau khi bị động vật dại lớn hơn tấn công. Do đó, chúng ít có khả năng trở thành vật mang virus dại và tiếp tục truyền bệnh cho người.

Tuy nhiên, trong các tình huống bất thường như động vật có hành vi lạ, cắn không rõ nguyên nhân, sống ở khu vực đang có dịch dại hoặc từng tiếp xúc với động vật hoang dã, người bị cắn vẫn nên được nhân viên y tế đánh giá nguy cơ.

Bị chuột cắn có thể gây bệnh gì?

Dù nguy cơ dại thấp, chuột cắn vẫn không nên xem nhẹ. Vết cắn có thể đưa vi khuẩn từ miệng chuột vào da, gây nhiễm trùng tại chỗ. Người bệnh có thể thấy vùng da quanh vết cắn đỏ, sưng, nóng, đau, chảy dịch hoặc có mủ.

Một bệnh cần chú ý là sốt do chuột cắn. Bệnh có thể lây qua vết cắn, vết cào, tiếp xúc với nước bọt, nước tiểu hoặc chất thải của chuột. Triệu chứng có thể gồm sốt, đau đầu, đau cơ, nôn ói, phát ban hoặc đau khớp sau một thời gian bị cắn.

Ngoài ra, vết chuột cắn còn có thể làm tăng nguy cơ uốn ván nếu vết thương sâu, bẩn hoặc người bị cắn chưa tiêm nhắc vắc xin uốn ván đầy đủ. Vì vậy, việc đi khám không chỉ để đánh giá bệnh dại mà còn để kiểm tra nguy cơ nhiễm trùng và tiêm phòng uốn ván khi cần.

Bị chuột cắn phải làm sao?

Ngay sau khi bị chuột cắn, người bệnh nên rửa vết thương dưới vòi nước sạch với xà phòng. Việc rửa kỹ giúp giảm lượng vi khuẩn và mầm bệnh tại vết thương.

Nếu vết thương chảy máu nhẹ, có thể ép nhẹ bằng gạc sạch để cầm máu. Không nên nặn bóp mạnh hoặc cắt rạch vết thương vì có thể làm tổn thương mô và tăng nguy cơ nhiễm trùng.

Sau khi sơ cứu, người bị cắn nên theo dõi vết thương trong vài ngày. Nếu vết cắn sâu, ở mặt, bàn tay, gần khớp, chảy máu nhiều, sưng đau tăng hoặc có dấu hiệu nhiễm trùng, cần đi khám sớm.

Người bị chuột cắn nên đi khám nếu vết thương sâu, rách rộng, chảy máu khó cầm, nằm ở mặt, bàn tay, ngón tay, gần khớp hoặc vùng sinh dục. Đây là các vị trí dễ biến chứng hoặc cần chăm sóc y tế kỹ hơn.

Đặc biệt, cần đi khám ngay nếu vùng cắn sưng, đỏ, nóng, đau tăng, chảy dịch, có mủ, sốt, nổi hạch hoặc xuất hiện phát ban, đau cơ, đau khớp sau khi bị cắn.

Người có bệnh nền như đái tháo đường, suy giảm miễn dịch, bệnh gan thận mạn tính, phụ nữ mang thai, trẻ nhỏ hoặc người lớn tuổi cũng nên được bác sĩ đánh giá sau khi bị chuột cắn, ngay cả khi vết thương ban đầu có vẻ không nghiêm trọng.

Cách phòng tránh chuột cắn và bệnh lây từ chuột

Để hạn chế nguy cơ bị chuột cắn, nên giữ nhà cửa sạch sẽ, đậy kín thức ăn, xử lý rác đúng cách và bịt các lỗ hổng nơi chuột có thể chui vào. Khi dọn dẹp khu vực có phân chuột, ổ chuột hoặc chuột chết, nên mang găng tay, khẩu trang và tránh chạm trực tiếp.

Với chuột hamster hoặc thú cưng nhỏ, nên rửa tay trước và sau khi tiếp xúc, không trêu chọc khi vật nuôi đang ngủ, ăn hoặc căng thẳng. Trẻ nhỏ cần được hướng dẫn cách cầm nắm nhẹ nhàng và không đưa tay sát miệng vật nuôi.

Nếu nuôi hamster, chuột cảnh hoặc các loài gặm nhấm khác, cần giữ chuồng sạch, thay lót chuồng định kỳ và tránh để thú cưng tiếp xúc với động vật hoang dã, chó mèo chưa rõ tình trạng sức khỏe hoặc môi trường ngoài trời không kiểm soát.