Bệnh hắc lào có lây không? Hắc lào lây qua đường gì?
Bệnh hắc lào có lây không?
Bệnh hắc lào là một nhiễm trùng da do vi nấm thuộc nhóm Dermatophytes gây ra. Loại nấm này cần chất sừng (keratin) trên da, tóc và móng để phát triển, do đó chúng xâm nhập và gây tổn thương ở các lớp bề mặt của da.
Hắc lào thường biểu hiện bằng các mảng da hình vòng tròn hoặc đồng tiền, có viền đỏ rõ rệt, trung tâm thường nhạt màu hơn, có vảy, mụn nước nhỏ và gây ngứa ngáy đáng kể. Bệnh có thể xuất hiện ở bất kỳ vùng da nào trên cơ thể, bao gồm cả da đầu, móng, kẽ ngón tay và ngón chân.

Mặc dù không gây nguy hiểm nghiêm trọng đến tính mạng, hắc lào gây khó chịu, ngứa ngáy, ảnh hưởng thẩm mỹ và khiến người bệnh tự ti trong giao tiếp xã hội.
Bệnh hắc lào CÓ LÂY, và đây là một bệnh có khả năng lây lan rất nhanh khi tiếp xúc trực tiếp da với người hoặc động vật bị nhiễm nấm, nếu không có biện pháp ngăn chặn kịp thời. Vi nấm Dermatophytes có khả năng tồn lưu lâu dài trong môi trường ẩm ướt và trên các vật dụng cá nhân, khiến nguy cơ lây nhiễm tăng cao trong gia đình, các nhà tập thể, trường học, bể bơi công cộng.
Hắc lào có tính lây nhiễm rất cao giữa người với người; trong khi lang ben (do vi nấm Malassezia) có tính lây nhiễm rất thấp, chủ yếu bùng phát do yếu tố cơ địa ẩm ướt và vệ sinh cá nhân.
Hắc lào lây qua đường nào?
Hắc lào dễ dàng lây qua nhiều con đường lây nhiễm, đặc biệt nếu tiếp xúc trực tiếp với người bệnh hoặc nguồn bệnh. Các con đường lây nhiễm hắc lào chủ yếu:
- Từ người sang người: Hắc lào thường lây lan qua tiếp xúc trực tiếp da kề da với người bị nhiễm bệnh, mặc chung quần áo, dùng chung đồ sinh hoạt (khăn mặt, khăn tắm, gối, chăn màn), hoặc quan hệ tình dục với người nhiễm.
- Từ động vật sang con người: Bạn có thể mắc bệnh hắc lào do tiếp xúc với con vật mang bệnh, chẳng hạn như vuốt ve hoặc chải lông cho chó hoặc mèo bị nhiễm nấm.
- Từ môi trường và bề mặt dùng chung: Bào tử nấm theo vảy da bong ra và tồn tại nhiều tuần đến vài tháng trên các bề mặt ẩm. Nguy cơ tập trung ở sàn phòng thay đồ, sàn nhà tắm công cộng, thảm quanh hồ bơi, phòng xông hơi, thảm tập và dụng cụ ở phòng gym, chứ không phải ở nước hồ bơi. Vì vậy nên mang dép riêng khi đi trong khu vực tắm chung, dùng khăn riêng, trải khăn của mình lên ghế và thảm tập, đồng thời lau khô kỹ bàn chân và các kẽ ngón sau khi tắm.
- Dùng chung đồ dùng cá nhân: Vi nấm có thể tồn trong khăn mặt, cốc nước uống, khăn màn, gối, quần áo,… Do đó, không nên dùng chung các vật dụng cá nhân với người bệnh.

Cách phòng bệnh hắc lào
Để phòng bệnh hắc, người bệnh cần giữ vệ sinh cá nhân và da khô thoáng, tránh nguồn lây nhiễm và nâng cao sức đề kháng. Các cách phòng bệnh hắc lào như sau:
- Giữ vệ sinh cá nhân sạch sẽ và da luôn khô ráo: Bạn cần tắm rửa hằng ngày, đặc biệt sau khi ra mồ hôi nhiều hoặc vận động mạnh, để loại bỏ vi nấm và mồ hôi tích tụ trên da. Điều này rất quan trọng vì môi trường ẩm ướt là môi trường lý tưởng cho vi nấm Dermatophytes phát triển. Sau khi tắm, nhớ lau khô hoàn toàn các vùng dễ bị nấm như bẹn, bìu, kẽ ngón chân, ngón tay, nách, vì đây là nơi vi nấm cư ngụ.
- Tránh tiếp xúc trực tiếp với nguồn lây nhiễm: Vì hắc lào có thể lây từ người này sang người khác khi dùng chung đồ sinh hoạt, bạn không nên dùng chung lược, nón, khăn tắm, khăn mặt, áo quần, nhất là quần áo lót và áo tắm với người bệnh.
- Giặt và phơi khô đồ dùng: Quần áo, chăn màn cần được giặt sạch, phơi dưới ánh nắng mặt trời để tiêu diệt bào tử nấm. Ánh nắng mặt trời có tác dụng khử trùng tự nhiên, giúp giảm nguy cơ tồn lưu vi nấm trên đồ dùng.
- Giữ vệ sinh môi trường sống: Bạn nên giữ vệ sinh môi trường sống, tránh ở nơi ẩm thấp, thường xuyên lau dọn nhà cửa, đặc biệt là khu vực phòng tắm, sàn nhà.
- Nâng cao sức đề kháng bằng dinh dưỡng và tập luyện: Sức đề kháng yếu là nguy cơ dễ nhiễm nấm da. Bạn nên thường xuyên tập thể dục nhằm nâng cao sức đề kháng, duy trì chế độ dinh dưỡng hợp lý, ăn uống đủ chất, tăng cường ăn nhiều rau xanh, trái cây. Nghỉ ngơi hợp lý, ngủ đủ giấc, tránh căng thẳng stress cũng giúp hệ miễn dịch khỏe mạnh, góp phần da chống lại vi nấm hiệu quả.
- Tuân thủ điều trị nếu mắc bệnh: Nếu bạn đã mắc bệnh hắc lào, hãy tuân thủ đúng liệu trình điều trị của bác sĩ nhằm tránh bệnh tái phát. Việc sử dụng thuốc kháng nấm, kết hợp với giữ vệ sinh cá nhân và tránh tiếp xúc trực tiếp, sẽ giúp kiểm soát triệu chứng, ngăn ngừa lây lan và hạn chế nguy cơ tái phát. Những người mắc bệnh hắc lào cũng cần ý thức hạn chế tiếp xúc với những người xung quanh để tránh lây lan.

Một số câu hỏi thường gặp
Hắc lào lang beng có lây không?
Hắc lào lây rất dễ giữa người với người qua tiếp xúc da kề da và qua đồ dùng chung. Lang ben thì gần như không lây, vì nấm men Malassezia gây bệnh vốn đã sống sẵn trên da của hầu hết mọi người, chỉ phát triển quá mức khi da nhiều dầu, thời tiết nóng ẩm và đổ nhiều mồ hôi. Lang ben không liên quan đến việc vệ sinh sạch hay bẩn.
Ghẻ lở hắc lào có lây không?
Cả hai đều lây nhưng là hai bệnh khác nhau. Hắc lào do vi nấm gây ra, tạo mảng đỏ hình đồng xu có bờ rõ. Ghẻ do ký sinh trùng cái ghẻ gây ra, biểu hiện là mụn nước và đường hầm ở kẽ ngón tay, cổ tay, nếp gấp và vùng sinh dục, ngứa dữ dội về đêm. Ghẻ lây rất mạnh trong gia đình nên phải điều trị cùng lúc cho tất cả người sống chung, kể cả người chưa có triệu chứng.
Bị hắc lào bao lâu thì hết lây?
Sau khi bắt đầu bôi thuốc kháng nấm đúng cách, khả năng lây giảm rõ trong vòng 24 đến 48 giờ. Trẻ có thể đi học lại sau khi đã bắt đầu điều trị và che kín tổn thương, nhưng người bệnh vẫn cần bôi thuốc đủ thời gian được chỉ định và không dùng chung khăn, quần áo cho tới khi da lành hẳn.
* Thông tin y khoa trong bài viết chỉ mang tính tham khảo và không thay thế cho chẩn đoán, tư vấn, điều trị của bác sĩ chuyên khoa. Mọi quyết định áp dụng thông tin y khoa trong bài viết cần được bác sĩ chuyên khoa đánh giá dựa trên nhu cầu và tình trạng sức khỏe cụ thể trước khi thực hiện.