Kích thước gan bình thường trên siêu âm là bao nhiêu?

Hình ảnh siêu âm gan bình thường

Trên siêu âm gan bình thường, gan có bờ đều, trơn láng, cấu trúc nhu mô đồng nhất, hồi âm trung bình và không có khối u hay tổn thương khu trú. Các mạch máu gan, đặc biệt là tĩnh mạch cửa và động mạch gan, được quan sát rõ, không giãn bất thường.

Ở người khỏe mạnh, gan phải không vượt quá bờ sườn phải khi thở bình thường. Hình ảnh siêu âm gan thường không ghi nhận dấu hiệu xơ hóa, không có hình ảnh gồ ghề bề mặt gan và không kèm dịch ổ bụng.

Những đặc điểm này giúp bác sĩ phân biệt gan bình thường với các tình trạng sức khỏe bất thường gan như viêm gan, gan nhiễm mỡ, xơ gan hoặc ung thư gan.

Cách đo kích thước gan trên siêu âm

Trong thực hành chẩn đoán hình ảnh, kích thước gan được đo chủ yếu bằng siêu âm bụng, tập trung vào thùy gan phải vì đây là phần gan lớn nhất và phản ánh khá chính xác tình trạng chung của gan. Bác sĩ thường thực hiện phép đo trên mặt cắt dọc, theo đường trung đòn phải, tính từ vòm hoành xuống đến bờ dưới gan.

Quá trình đo không chỉ dừng lại ở việc ghi nhận một con số. Bác sĩ còn quan sát đồng thời cấu trúc gan, độ đồng nhất của nhu mô, bờ gan có đều hay không, cũng như mối liên quan giữa gan với các mạch máu như tĩnh mạch cửa và động mạch gan. Những yếu tố này giúp phân biệt gan có kích thước bình thường nhưng đã xuất hiện bệnh lý gan tiềm ẩn với gan thực sự khỏe mạnh.

Xem thêm: Siêu âm gan bao nhiêu tiền?

Kích thước gan trên siêu âm bình thường ở người lớn

Trong thực tế lâm sàng, chỉ số thường được sử dụng nhất là chiều cao thùy gan phải. Ở người lớn, chiều cao thùy gan phải bình thường thường ở mức dưới 15cm. Nếu giá trị này vượt quá mức 15 – 15,5cm, bác sĩ có thể ghi nhận là gan to. Ngoài ra, thùy gan trái cũng được đánh giá với chiều trước sau (bề dày) thường dưới 5cm.

Trong đánh giá lâm sàng, kết quả siêu âm xơ gan hoặc các bệnh lý khác không chỉ dựa vào kích thước gan. Bác sĩ thường đánh giá toàn bộ cấu trúc gan, sự đồng nhất của nhu mô gan, bờ gan, cũng như các mạch máu như tĩnh mạch cửa và động mạch gan để xem xét có bất thường hay tổn thương nào hay không. Vì vậy, khi đọc kết quả siêu âm, người bệnh cần chú ý cả phần mô tả chuyên môn của bác sĩ chứ không chỉ dựa vào con số kích thước gan đo được.

Kích thước gan trẻ em trên siêu âm bình thường

Đối với trẻ em, việc đánh giá kích thước gan trẻ em cần thận trọng hơn vì gan thay đổi theo độ tuổi, chiều cao và cân nặng. Ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ, gan thường chiếm tỷ lệ lớn hơn so với cơ thể và sẽ giảm dần tương đối khi trẻ lớn lên.

Do đó, bác sĩ luôn so sánh kết quả đo với bảng giá trị chuẩn theo từng nhóm tuổi thay vì áp dụng tiêu chuẩn của người lớn. Phụ huynh không nên tự đối chiếu kết quả siêu âm gan của trẻ với người trưởng thành, mà cần trao đổi trực tiếp với bác sĩ để được giải thích chính xác và tránh lo lắng không cần thiết.

Xem thêm: Đọc kết quả siêu âm gan

Gan to trên siêu âm thể hiện điều gì?

Gan to là tình trạng gan có kích thước vượt quá giới hạn sinh lý. Đây không phải là chẩn đoán bệnh mà là một dấu hiệu hình ảnh cần được phân tích thêm nguyên nhân.

Gan to có thể liên quan đến viêm gan, gan nhiễm mỡ, ứ máu gan, bệnh lý chuyển hóa hoặc giai đoạn sớm của xơ gan. Trong một số trường hợp, gan to kèm cấu trúc không đồng nhất có thể gợi ý khối u hoặc tổn thương gan cần làm thêm xét nghiệm chuyên sâu.

Nếu kết quả siêu âm ghi nhận gan to, bác sĩ thường chỉ định xét nghiệm chức năng gan, đánh giá tĩnh mạch cửa và theo dõi định kỳ để tìm nguyên nhân chính xác.

Gan nhỏ trên siêu âm thể hiện gì?

Gan nhỏ thường gặp trong các trường hợp xơ gan giai đoạn muộn. Khi đó, nhu mô gan bị xơ hóa, co rút khiến kích thước gan giảm dần. Trên kết quả siêu âm, ngoài gan nhỏ, bác sĩ còn có thể thấy bờ gan gồ ghề, cấu trúc không đồng nhất, giãn tĩnh mạch cửa và có thể kèm dịch ổ bụng.

Gan nhỏ hiếm khi là dấu hiệu lành tính và thường cần được theo dõi sát, phối hợp nhiều phương pháp chẩn đoán khác để đánh giá mức độ tổn thương gan.

Các yếu tố ảnh hưởng đến kết quả siêu âm gan

Kết quả siêu âm gan có thể chịu ảnh hưởng bởi các yếu tố:

• Chất lượng máy siêu âm: Máy thế hệ mới, độ phân giải cao giúp đo lường và quan sát nhu mô gan sắc nét hơn.
• Kinh nghiệm của bác sĩ: Kỹ năng cắt hình và xác định mốc giải phẫu chuẩn xác quyết định trực tiếp đến độ chính xác của chỉ số đo.
• Thể trạng người bệnh: Thành bụng dày, béo phì hoặc tình trạng đầy hơi trong ruột có thể làm cản trở sóng siêu âm, hạn chế tầm nhìn.
• Sự hợp tác của người bệnh: Việc hít sâu và nín thở tốt giúp gan hạ xuống, vòm hoành bộc lộ rõ, tạo điều kiện để bác sĩ đo đạc dễ dàng hơn.

Xem thêm

• Siêu âm gan thô nhẹ
• Siêu âm đàn hồi gan
• Áp-xe gan trên siêu âm