Đặc điểm hình ảnh u nang buồng trứng trên siêu âm
Khái quát về u nang buồng trứng
U nang buồng trứng là những cấu trúc dạng túi chứa dịch, chất đặc hoặc hỗn hợp, hình thành trong hoặc trên bề mặt buồng trứng. Đây là một trong những bệnh lý phụ khoa thường gặp nhất ở phụ nữ trong độ tuổi sinh sản, nhưng cũng có thể xuất hiện ở tuổi dậy thì hoặc sau mãn kinh.
Về bản chất, không phải tất cả u nang buồng trứng đều nguy hiểm. Trong thực hành lâm sàng, bác sĩ thường chia u nang thành hai nhóm lớn: u nang cơ năng và u nang thực thể. U nang cơ năng liên quan đến hoạt động sinh lý của buồng trứng, thường nhỏ, lành tính và có thể tự biến mất sau vài chu kỳ kinh. Trong khi đó, u nang thực thể có cấu trúc ổn định hơn, tồn tại lâu dài và cần được theo dõi sát hơn.
Các triệu chứng của u nang buồng trứng rất đa dạng. Nhiều trường hợp hoàn toàn không có biểu hiện và chỉ được phát hiện tình cờ khi siêu âm. Một số khác có thể gây đau âm ỉ vùng bụng dưới, đau rát khi quan hệ, cảm giác nặng vùng chậu hoặc rối loạn kinh nguyệt. Chính vì biểu hiện không đặc hiệu, siêu âm đóng vai trò then chốt trong phát hiện và đánh giá u nang.

Siêu âm có phát hiện được u nang buồng trứng không?
CÓ. Siêu âm là phương pháp chẩn đoán hình ảnh quan trọng trong phát hiện u nang buồng trứng. Đây là kỹ thuật chẩn đoán hình ảnh sử dụng sóng âm tần số cao để tạo ra hình ảnh cấu trúc bên trong vùng chậu, trong đó buồng trứng là cơ quan được khảo sát rõ ràng.
Trong thực tế, đa số các trường hợp u nang buồng trứng được phát hiện lần đầu thông qua siêu âm. Phương pháp này cho phép bác sĩ đánh giá được sự hiện diện của khối nang, xác định vị trí tại buồng trứng phải hay trái, đo kích thước, nhận diện thành phần bên trong và theo dõi sự thay đổi theo thời gian.
Kết quả siêu âm u nang buồng trứng thường cung cấp nhiều thông tin quan trọng. Thông qua hình ảnh siêu âm, bác sĩ có thể bước đầu định hướng đây là u nang cơ năng lành tính hay u nang thực thể cần theo dõi kỹ hơn. Trong một số trường hợp, siêu âm còn giúp phát hiện các dấu hiệu nghi ngờ ác tính để chỉ định kiểm tra bổ sung phù hợp.
Đáng lưu ý, siêu âm là phương pháp an toàn, không xâm lấn, có thể lặp lại nhiều lần mà không ảnh hưởng đến sức khỏe sinh sản, nên rất phù hợp cho việc theo dõi u nang buồng trứng lâu dài.
Xem thêm: Siêu âm có phát hiện buồng trứng đa nang không?
Hình ảnh u nang buồng trứng trên siêu âm thế nào?
Hình ảnh u nang buồng trứng trên kết quả siêu âm phụ thuộc nhiều vào loại nang, cấu trúc bên trong và giai đoạn phát triển. Trên hình ảnh siêu âm, u nang thường được mô tả là một vùng trống âm hoặc giảm âm nằm trong buồng trứng, có bờ rõ hoặc không đều tùy loại.
Với u nang cơ năng, hình ảnh siêu âm thường là một nang tròn hoặc oval, thành mỏng, bên trong chứa dịch trong, không có vách ngăn hay cấu trúc đặc. Những nang này thường nhỏ và có xu hướng thay đổi kích thước theo chu kỳ kinh.
Đối với các u nang thực thể, hình ảnh siêu âm phức tạp hơn. Bác sĩ sẽ chú ý đến thành phần bên trong nang, có hay không vách ngăn, mức độ hồi âm, và các cấu trúc bất thường. Ví dụ, u nang bì buồng trứng trên siêu âm thường có hình ảnh hỗn hợp với vùng tăng âm do chứa mỡ, tóc hoặc mô đặc, đôi khi kèm bóng cản phía sau.
Trong một số trường hợp, siêu âm buồng trứng có nang với thành dày, vách không đều hoặc cấu trúc đặc bên trong sẽ khiến bác sĩ nghi ngờ tổn thương ác tính. Khi đó, siêu âm chỉ đóng vai trò gợi ý, và người bệnh sẽ được chỉ định thêm xét nghiệm chuyên sâu để loại trừ ung thư.
Điều quan trọng là không nên tự suy đoán dựa trên mô tả hình ảnh siêu âm. Việc đánh giá luôn cần kết hợp với tuổi, triệu chứng, tiền sử, các xét nghiệm liên quan và được thực hiện bởi bác sĩ chuyên khoa.

Khi nào nên đi siêu âm u nang buồng trứng?
Không phải lúc nào cũng cần chủ động đi siêu âm chỉ vì lo lắng. Tuy nhiên, bạn nên cân nhắc siêu âm u nang buồng trứng khi xuất hiện các dấu hiệu kéo dài hoặc bất thường liên quan đến sức khỏe sinh sản.
- Đau bụng dưới hoặc đau vùng chậu kéo dài: Cơn đau âm ỉ, tái diễn nhiều ngày hoặc tăng dần theo thời gian có thể liên quan đến sự hiện diện của u nang buồng trứng, đặc biệt khi nang tăng kích thước hoặc gây căng giãn cấu trúc xung quanh.
- Rối loạn kinh nguyệt: Các biểu hiện như kinh thưa, kinh không đều, rong kinh hoặc ra huyết bất thường giữa chu kỳ là những dấu hiệu thường gặp khi u nang ảnh hưởng đến hoạt động nội tiết của buồng trứng.
- Đau rát hoặc khó chịu khi quan hệ tình dục: Cảm giác đau sâu, tức hoặc khó chịu trong hoặc sau khi quan hệ có thể xuất phát từ u nang buồng trứng nằm ở vị trí gây chèn ép hoặc kích thích vùng chậu.
- Cảm giác nặng hoặc căng tức vùng hạ vị: U nang có kích thước lớn có thể tạo cảm giác nặng bụng dưới, đầy tức hoặc khó chịu kéo dài, ngay cả khi không có đau rõ rệt.
- Phát hiện khối bất thường khi khám phụ khoa: Khi bác sĩ sờ thấy khối nghi ngờ ở vùng phần phụ trong quá trình thăm khám, siêu âm là bước cần thiết để xác định có u nang buồng trứng hay không.
- Theo dõi hiếm muộn hoặc chuẩn bị mang thai: Phụ nữ gặp khó khăn trong việc thụ thai hoặc đang lên kế hoạch mang thai thường được chỉ định siêu âm để đánh giá buồng trứng, bao gồm việc phát hiện và theo dõi u nang.
- Siêu âm thai sớm: Trong quá trình siêu âm thai, bác sĩ vẫn quan sát được buồng trứng của mẹ. Siêu âm thai có thể phát hiện u nang buồng trứng tồn tại song song với thai kỳ, đa số là u nang cơ năng và thường được theo dõi bảo tồn nếu không có biến chứng.
Xem thêm: Tại sao siêu âm không thấy buồng trứng?

Các phương pháp siêu âm u nang buồng trứng
Trong thực hành lâm sàng, có hai phương pháp siêu âm chính được sử dụng để đánh giá u nang buồng trứng: siêu âm đường bụng và siêu âm đầu dò âm đạo.
Siêu âm đường bụng
Đây là kỹ thuật chẩn đoán hình ảnh được sử dụng phổ biến nhất trong thăm khám phụ khoa ban đầu. Bác sĩ đặt đầu dò lên vùng bụng dưới, sử dụng sóng âm để ghi nhận hình ảnh buồng trứng và các cấu trúc vùng chậu. Siêu âm đường bụng giúp đánh giá tổng quát buồng trứng và phát hiện các u nang có kích thước trung bình đến lớn. Phương pháp này phù hợp với phụ nữ chưa quan hệ tình dục, phụ nữ mang thai hoặc khi cần khảo sát toàn bộ ổ bụng. Tuy nhiên, độ phân giải hình ảnh có thể bị hạn chế nếu u nang nhỏ, buồng trứng nằm sâu hoặc bị che bởi mỡ bụng và khí ruột.

Siêu âm đầu dò âm đạo
Siêu âm đầu dò âm đạo là kỹ thuật chẩn đoán hình ảnh được đánh giá cao nhất trong phát hiện và theo dõi u nang buồng trứng. Đầu dò được đưa nhẹ nhàng vào âm đạo, giúp tiếp cận buồng trứng ở khoảng cách gần hơn, từ đó cho hình ảnh rõ nét và chi tiết hơn so với siêu âm đường bụng. Nhờ phương pháp siêu âm này, bác sĩ có thể đánh giá chính xác kích thước u nang, bên trong u (dịch trong, dịch đặc, vách ngăn, phần đặc), bờ nang và mối liên quan với mô xung quanh. Siêu âm u nang buồng trứng bằng đầu dò được ưu tiên khi nghi ngờ u nang thực thể, u nang bì, u nang nội mạc tử cung hoặc khi cần theo dõi diễn tiến u nang qua nhiều lần khám.

Khám u nang buồng trứng ở đâu?
Nếu bạn chưa biết khám ở đâu để được tư vấn chính xác, Trung Tâm Y Khoa DIAG là một cơ sở y tế uy tín bạn có thể cân nhắc. DIAG cung cấp dịch vụ kiểm tra sức khỏe phụ khoa toàn diện, bao gồm đánh giá u nang buồng trứng, rối loạn kỳ kinh, viêm nhiễm và tầm soát các bất thường vùng chậu với đội ngũ bác sĩ giàu kinh nghiệm và trang thiết bị siêu âm hiện đại. Ở đây, bạn được khám bởi bác sĩ chuyên khoa sản – phụ khoa, thực hiện siêu âm quan sát buồng trứng, tử cung và các cơ quan liên quan, từ đó có kết quả siêu âm rõ ràng và tư vấn hướng xử trí phù hợp nhất cho từng trường hợp.
Dịch vụ tại DIAG được tổ chức với quy trình chuyên nghiệp, bảo mật thông tin và chi phí minh bạch, giúp bạn yên tâm khi thực hiện khám phụ khoa định kỳ hoặc khi có dấu hiệu bất thường cần theo dõi kỹ lưỡng. Ngoài siêu âm, DIAG còn hỗ trợ các xét nghiệm nội tiết tố, CA-125 và các kiểm tra phụ trợ khác nếu cần để hoàn thiện chẩn đoán trước khi quyết định điều trị.
Đặt lịch kiểm tra sức khỏe và tư vấn u nang buồng trứng tại Trung Tâm Y Khoa DIAG ngay hôm nay để được bác sĩ đánh giá toàn diện, giải đáp thắc mắc và lên kế hoạch chăm sóc sức khỏe sinh sản phù hợp với bạn. Bạn có thể đặt lịch trực tiếp qua website hoặc gọi vào hotline của DIAG để nhận hỗ trợ nhanh chóng.
- Website: Khám phụ khoa
- Hotline: 1900 1717
Xem thêm
2. https://www.mdpi.com/2227-9032/13/7/775
3. https://int.livhospital.com/simple-ovarian-cyst-ultrasound/
4. https://radiopaedia.org/articles/ovarian-cyst-2

